Nồi mì tôm trong lớp 12 cuối khóa

Dưới đây là một kỷ niệm khó quên tại lớp 12A2 do tôi chủ nhiệm – một tập thể 40 học sinh, chia đều thành 4 tổ, nghịch ngợm nhưng cũng đầy áp lực vì là năm cuối cấp.

Mục 1: Tình huống – "Bữa đại tiệc" bí mật giữa tiết tự quản

Đó là một buổi chiều thứ Năm nóng bức, lớp có tiết tự quản vì giáo viên bộ môn đi họp đột xuất. Với kinh nghiệm của mình, tôi biết "nhất quỷ nhì ma" chắc chắn sẽ không ngồi yên. Tôi lẳng lặng đi vòng sau hành lang và bước vào cửa sau của lớp.

Đập vào mắt tôi là một cảnh tượng không thể tin nổi: Tổ 4 (nằm ở góc cuối lớp) đang tổ chức... ăn lẩu.

Các em dùng một chiếc nồi điện mini lén mang vào, khói nghi ngút, mùi mì tôm, xúc xích và tương ớt bay khắp phòng. Khoảng 10 em của tổ 4 đang xúm xít, trong khi các tổ 1, 2, 3 thì vừa canh chừng vừa "xin ăn" ké. Em Nam – một học sinh khá cá biệt – đang cầm đôi đũa cả, hùng hồn "phân phối" thức ăn như đầu bếp chuyên nghiệp. Thấy tôi bước vào, cả lớp 40 con người đông cứng lại như một bức tượng. Nam đánh rơi cả chiếc đũa xuống sàn, mặt cắt không còn giọt máu.

Mục 2: Thầy cảm thấy thế nào và sự điều tiết nội tâm

Lúc đó, một luồng nóng bốc lên mặt, tôi cảm thấy tự ái vì quy định của trường rất nghiêm về phòng chống cháy nổ và vệ sinh. Nhưng ngay lập tức, tôi dừng lại ở cửa, không bước thêm.

Sự điều tiết bên trong: Tôi không vội lên tiếng. Tôi dành khoảng 3 giây để quan sát hơi thở của mình, cảm nhận sự rung động của cơn giận đang dâng lên và để nó tự lắng xuống. Tôi tự nhủ: "Các em đang quá áp lực với thi cử, đây chỉ là một cách giải tỏa vụng dại". Thay vì để bản năng "quát mắng" dẫn dắt, tôi chọn sự tỉnh thức. Tôi nhìn thẳng vào mắt Nam, rồi nhìn bao quát cả 4 tổ với một ánh mắt điềm tĩnh nhưng thâm trầm.

Biểu hiện ra bên ngoài: Thay vì đỏ mặt tía tai, tôi từ tốn bước đến bàn giáo viên, đặt cặp sách xuống. Tôi mỉm cười nhẹ – một nụ cười không phải là mỉa mai, mà là sự bao dung. Tôi nói thong thả: "Mùi vị có vẻ rất ngon, nhưng thầy đoán là thiếu một gia vị quan trọng để các em ăn ngon miệng hơn: đó là sự an tâm."

Tôi ra hiệu cho cả lớp ngồi xuống và nói tiếp với giọng trầm ấm: "Thầy không tịch thu nồi của các em ngay bây giờ, vì thực phẩm đã nấu chín, bỏ đi là lãng phí. Tổ 4 chia cho mỗi tổ một ít, ăn thật nhanh trong 5 phút. Thầy sẽ ngồi đây 'canh cửa' cho các em. Nhưng sau 5 phút, chúng ta sẽ có một cuộc nói chuyện nghiêm túc về trách nhiệm."

Mục 3: Kết quả và bài học

Cả lớp ngỡ ngàng. Không có một tiếng hò reo nào, thay vào đó là sự im lặng đầy hối lỗi. Các em tổ 4 nhanh chóng chia nhỏ phần ăn cho các tổ khác như một cách "chia sẻ tội lỗi", nhưng ai nấy đều ăn trong sự kính nể.

Kết quả:

• Sự tự giác: Sau 5 phút, không đợi tôi nhắc, các em tự giác dọn dẹp sạch sẽ đến từng hạt bụi phấn, khử mùi phòng học bằng tinh dầu tràm mà một em nữ mang theo.

• Sự gắn kết: Tôi không ghi sổ đầu bài, cũng không báo cáo ban giám hiệu. Thay vào đó, tôi dùng 15 phút còn lại để nói về "Lòng tự trọng và Sự an toàn". Tôi phân tích cho các em hiểu nếu chẳng may chập điện thì hậu quả sẽ ra sao.

• Sự thay đổi: Từ đó đến cuối năm, lớp 12A2 của tôi trở thành lớp tự giác nhất khối. Em Nam từ một học sinh hay chống đối đã trở thành "cánh tay phải" hỗ trợ tôi quản lý lớp.

Chiêm nghiệm: Tôi nhận ra rằng, khi mình điều tiết được cơn giận của chính mình, mình sẽ có đủ trí tuệ để điều tiết hành vi của học sinh. Thay vì dùng quyền uy để áp chế, tôi dùng sự thấu hiểu để cảm hóa. Đó chính là kỹ năng sống thực tế nhất mà tôi có được sau nhiều năm rèn luyện tâm tính.

Đồng nghiệp thấy đấy, đôi khi "lùi một bước để tiến mười bước" là vì vậy.